Κριτική παρουσίαση για το θεατρικό δρώμενο ”Κόκκινες λέξεις”, της Νικολένας Καλαϊτζάκη – Ζούνη
Της Ειρήνης Αντωνή
Στις 25-10-2025, παρακολούθησα το θεατρικό δρώμενο “Κόκκινες λέξεις”, που ήταν βασισμένο στην ομώνυμη ποιητική συλλογή της Νικολένας Καλαϊτζάκη – Ζούνη και σε σκηνοθεσία του ηθοποιού & σκηνοθέτη, Αλέξανδρου Μούστα.
Είχα την απορία πώς θα μεταφερόταν το βιβλίο στη σκηνή. “Τι θα κάνει; Πώς;”, αναλογιζόμουν.
Φανταζόμουν την ποιήτρια, καθισμένη σε μιαν άκρη ή περιφερόμενη να απαγγέλει και ηθοποιούς να μεταφέρουν τον λόγο σε κίνηση, κάτι σαν παντομίμα.
Με την είσοδο στην αίθουσα του Πολιτιστικού κέντρου “Μίκης Θεοδωράκης” στα Μελίσσια, αντίκρυσα ένα αφαιρετικό – λιτό σκηνικό με κρεμασμένα λευκά αραχνοϋφαντα υφάσματα σε λωρίδες, φωτισμένα από το εσωτερικό της σκηνής και τίποτα άλλο. Κι ένα πιάνο. Εντυπωσιακό και ενδιαφέρον, όσο και λειτουργικό το σκηνικό, όπως αποδείχτηκε στη συνέχεια.
Πίσω από τα λευκά “φύλλα” υφάσματος, υπήρχε κρυμμένο, ένα επίσης λευκοστρωμένο κρεβάτι κι ένας ηθοποιός ξαπλωμένος, άρχισε να μονολογεί, εκφέροντας αποσπάσματα ενός ποιήματος. Έπειτα, εμφανίστηκε μία δεύτερη ηθοποιός και άρχισε μεταξύ τους διάλογος, σαν αντιπαραβολή στίχων. Και μετά, οι τρεις ηθοποιοί (η Βασιλική Αναστασοπούλου, ο Γρηγόρης Κανδαράκης και η Σοφία Κιτμιρίδου) εναλλάσσονταν σε ρόλους μεταξύ τους.
Η εκφορά του λόγου, άμεση, έντονη, με κοφτερή γλώσσα, σχεδόν καταγγελτική. Αλλά με το κόκκινο της καρδιάς, να αποπνέει μια σοβαρή ατμόσφαιρα. Αφουγκράστηκα με προσοχή κάθε λέξη πόνου, λαχτάρας, κάθε νότα συναισθήματος που μεταφερόταν με αχνές αποχρώσεις. Και μέσα από την ”ομίχλη” του παρελθόντος που φώτιζε το λευκό φως με την διάθλασή του στο σκηνικό, μια εσωτερική αναταραχή, έφερνε τις ζωντανές μνήμες στο “εδώ και τώρα”.
Οι ηθοποιοί περιφέρονταν περπατώντας γοργά ξυπόλυτοι στη σκηνή, προσπαθώντας ίσως να γειώσουν την ενέργεια του κατακλυσμιαίου συναισθήματος που με συνεπήρε. Περίμενα από την Νικολένα, να έχω την εμπειρία μιας γλυκιάς ερωτικής απόδοσης, όπως είναι και η προσωπικότητά της, το “φαίνεσθαι”. Όμως διαπίστωσα ότι με έσυρε σε μια άλλη ανάγνωση, του “είναι” της και ότι ακόμα και το ”σ’ αγαπώ” της, το “μητέρα” και “πατέρα” ήταν λιτά, απλά, αληθινά, μια αποφασιστική διαβεβαίωση κατάθεσης ψυχής που δε σήκωνε αμφιβολία.
Το πιάνο, απάλυνε με τις προσεγμένες νότες του τις ιστορίες. Η μουσική, θεραπευτική και απόλυτα εναρμονισμένη με τον λόγο, ανακούφιζε τις αισθήσεις που είχαν “τσιμπηθεί” τόσο, ώστε ορισμένες φορές, ένας κόμπος λυγμού στάθηκε στον λαιμό μου.
Ο λόγος της, διάφανος, με στόμφο, υποστηριζόμενος από την απέριττη και άριστη σκηνική παρουσία των ηθοποιών της, καθώς και η συνοδεία του πιάνου, ανέδειξαν τον λυρισμό που διακατέχει το ποιητικό δυναμικό της Νικολένας, που είναι ένα “ονείρεμα”. Κι όμως με έπεισε, ότι αυτά που λέει, τα “εννοεί”, πράγμα σπάνιο στην εποχή μας. Είναι, θεωρώ, σημαντικό, να λέμε τα πράγματα με το όνομά τους. Και η Νικολένα, το έχει καταφέρει, σε πείσμα των καιρών. Για τον λόγο αυτό, θα πρότεινα να την κατατάξουμε στους σύγχρονους Έλληνες λυρικούς ποιητές μας.
H παρακολούθηση αυτού του δρώμενου – performance, μου έδωσε την ευκαιρία να θαυμάσω την ιδιαίτερη ευαισθησία, εν-συναίσθηση και δυναμικότητα της σύγχρονης γυναίκας στην ενασχόλησή της με την Τέχνη. Και παρά το νεαρό της ηλικίας της, η Νικολένα, γνωρίζει να μεταλαμπαδεύει τα πράγματα “όπως ακριβώς έχουν”.
Την ευχαριστώ για αυτή την ξεχωριστή εμπειρία και προτείνω την επίσκεψη σε επόμενη παράστασή της για το θεατρικό αυτό.
Ειρήνη Αντωνή
Εικαστικός – σκηνογράφος, ποιήτρια
Εκπαιδευτικός κλ. ΠΕ08 Αθήνα, 6 -1- 2026
«Κόκκινες Λέξεις»
Νικολένα Καλαϊτζάκη- Ζούνη
Εκδόσεις Νίκας
Scenico Art Mag 